1. Waarom komt deze tijdsbalk niet uit op CD-Rom?

Het is een bewuste keuze van mij geweest dit niet te doen. Het zou vrij pijnlijk zijn te moeten vaststellen dat vier jaar werk zomaar gekopieerd wordt. Bovendien heb je op een computer een overzicht dat slechts zo groot is als je computerscherm. Deze tijdsbalk beoogt net het omgekeerde, namelijk een totaaloverzicht. Het voordeel van een CD-rom is wel dat je dieper op de materie kan ingaan door in te zoemen, maar dan raak je het totaaloverzicht weer kwijt. Hoe dan ook is deze kaart in die mate uitgewerkt dat je er vele maanden over doet om de inhoud ervan in je op te nemen. Het blijft dus nuttig.
Deze tijdsbalk is even aanvullend als een cd-rom of een encyclopedie; ze is complementair aan je bibliotheek. Een bijkomend voordeel is dat je met deze muurkaart je woning, vergader- of klaslokaal kan decoreren.  

2. Is de grootte van de kaart niet onhandig?

Neen, aangezien je ze niet eens hoeft te hanteren! Eens ze aan de muur hangt, kan je ze gewoon rustig bekijken (zittend of staand). Daarvoor dienen de houten stokken, waarmee je de poster op en neer kan laten bewegen zodat je nooit op je tippen moet staan om de inhoud ervan te bekijken. Je moet er inderdaad een muur voor vrijmaken, maar dat geldt ook voor wereldkaarten.  

3. Welke functie heeft deze tijdsbalk?

1. Een educatieve functie:
   • een ruggensteuntje voor mensen die door de hoeveelheid kennis het bos door de bomen niet meer zien: vele universiteitscursussen zijn er op zulke wijze in verwerkt dat voor iedereen begrijpelijk wordt wat vaak als te moeilijk wordt ervaren. Visualiseren van kennis draagt bij tot het onthouden ervan.
   • sommige leerkrachten vinden de tijdsbalk ook functioneel voor groepswerk op school. Je kan groepswerk verrichten rond bepaalde stromingen zoals de Renaissance, het humanisme, of belangrijke personen en de historische context waarin zij leefden. De tijdsbalk leent zich dus ook voor interactieve educatie, daar waar CD-roms meer individueel gericht zijn.
   • belangrijke boeken en teksten zijn in een tijd-ruimtelijke context geplaatst: hoe kun je vele belangrijke auteurs historisch situeren: bv. Shakespeare bij Renaissance én bij maniëisme.
   • een éérste kennismaking met een hoop belangrijke historische figuren, stromingen en werken waarvan je nog nooit hebt gehoord, kan een aanleiding zijn om je eigen kennis uit te breiden: vele studierichtingen blijven beperkt tot westerse geschiedenis. Deze tijdsbalk beperkt zich daar niet toe. Zelfs binnen de eigen contreien geeft dit overzicht al een bom aan informatie.
   • het interdisciplinaire karakter ervan stelt mensen in staat om verbanden te leggen tussen wat bijvoorbeeld in de kunst, in de letterkunde en in de filosofie van het jaar 1677 gebeurde.
2. Een decoratieve functie:
   • er is zeer bewust met zachte en warme kleurovergangen gewerkt. Velen kopen deze tijdsbalk uit loutere decoratieve overwegingen.

4. Naar welke doelgroepen is deze tijdsbalk gericht?

Deze tijdsbalk werd tot op heden aangeschaft voor de volgende doeleinden:

• Voor thuisstudie
• Decoratie thuis
• Voor universitaire studies
• Gebruik tijdens colleges
• Algemeen gebruik in de Faculteit
• Decoratie in de Faculteit
• Gebruik in de klas (groepswerk en/of individueel)
• Decoratie in de klas
• Decoratie in de school
• Algemeen gebruik in de bibliotheek
• Decoratie in de wachtkamer (bv. artsen, tandartsen, advocaten ...)
• Decoratie in het bedrijf
• Verjaardagsgeschenk
• Verjaardagsgeschenk student
• Huwelijksgeschenk

5. Is er een begeleidend boek of cursus bij deze tijdsbalk voorzien?

Iemand schrijft: "Ik vind de tijdsbalk zeer interessant, en voor zover ik op de website (en in EOS) kon zien is ook het design en de uitwerking ervan prachtig. Ik ben dan ook van plan om hem binnenkort te bestellen. Maar ik vroeg me af of er ook een boek met duiding bij hoort? Zo zag ik een stukje van de tijdsbalk omtrent de Islam, het staat vol namen en data die mij als Islam-leek helemaal niets zeggen. Met een goede Encyclopedie of het internet ben je al snel een stuk verder, maar een boekje dat al die informatie overeenkomstig met wat op de tijdsbalk is weergegeven (al dan niet beknopt) groepeert en verduidelijkt per thema, lijkt me toch een grote meerwaarde te hebben. Bestaat dat of zit het eraan te komen?"

Antwoord: Ik kon er onmogelijk begeleidende lectuur bijvoegen omdat de tijdsbalk gewoon te alomvattend is. Het zou nog eens zovele jaren tijd vragen om dat uit te werken, en waarom zou ik nog eens herhalen wat anderen uitmuntend hebben gedaan. Toch wordt die leemte voor een groot deel opgevangen. Op mijn website vind je een fotogalerij genaamd Mijlpalen. Daarop vind je alle illustraties (ca. 150) van de tijdsbalk toegelicht. Daarnaast lijkt het nuttig van mijn kant een aantal uitstekende bronnen te suggereren, die ook op de tijdsbalk staan vermeld.
Wat ook zeer effici�nt is, is het opvragen van universiteitscursussen op de uniefs zelf. Dit kan je via de websites van de Vlaamse Universiteiten. Zeer goed en helder (maar wel selectief) is de cursus "Inleiding tot de voornaamste moderne literaturen" (door Prof. dr. Bart Keunen, RUG), die overigens geheel in deze tijdsbalk werd verwerkt. Inleidende universiteitscursussen maken reeds een aardige selectie - iets wat de leek voor zich moeilijk kan beoordelen - en als historische overzichtswerken zijn die voor de meeste mensen ook goed te volgen. Er is tegenwoordig een tendens om cursussen op het net te krijgen, maar dat gaat slechts druppelsgewijs. Een uitstekende begeleidende cursus is in ieder geval "Historisch overzicht van de wijsbegeerte (Universiteit Gent)", die volledig in deze tijdsbalk werd verwerkt. Deze turf werd in 30 jaar tijd opgebouwd en uitgewerkt door Prof. em. dr. Etienne Vermeersch, en wordt nu door Prof. dr. Johan Braeckman gedoceerd aan de eerste kandidatuur filosofie, moraalwetenschap, kunstgeschiedenis en archeologie, geschiedenis, germaanse en romaanse talen, klassieke filologie en vele andere richtingen.

Voor islam kan ik je het volgende aanbevelen:

• L. Gardet, L�Islam, religion et communaut�, Paris 1967;
• L. Gardet & M.M. Anawati, Introduction � la th�ologie musulmane, Paris 1970;
• N.J. Coulson, A History of Islamic Law, Edinburgh 1964;
• P.M. Holt, A.K.S. Lambton, B. Lewis (eds.), The Cambridge History of Islam, Vol. 2, The further islamic lands, Islamic society and civilization, Cambridge 1970;
• H.A.R. Gibb, J.H. Kramers, Shorter Encyclopaedia of Islam, Leiden-London 1961;
• St. Ronard, N. Ronard, Lexicon der Arabischen Welt, Zürich-M�nchen 1972. (tot A).

6. Waarom is er geen politieke geschiedenis in deze tijdsbalk opgenomen?

Er is wel degelijk politieke geschiedenis in opgenomen, zij het beperkt en niet als prioritair beschouwd. De verticale grijze banden op de achtergrond hebben betrekking op een beperkte selectie van politieke krachtlijnen (oorlogen bv.). Bepaalde tekstkaders geven politieke achtergrondinformatie, bijvoorbeeld over invloed op de wiskunde (18e eeuw), of toelichtingen bij de Arabische geschiedenis. Wel is het zo dat politiek hier zeer selectief is om de eenvoudige reden dat de tijdsbalk niet is bedoeld als "politieke historisch overzicht". Vandaar ook de titel van het werk: Tijdsbalk van de Menselijke, Evolutie, Kennis en Cultuur.
De keuze om de politieke geschiedenis niet als uitgangspunt te nemen is een zeer bewuste keuze geweest: er bestaan reeds vele politieke tijdsbalken, echter geen interdisciplinaire. Bovendien zouden wegens plaatsgebrek een heleboel namen en stromingen uit deze "intellectuele en artistieke" geschiedenis wegvallen, waardoor de kritiek op de selectiviteit enkel zou toenemen. Er is dus ook een technische reden: had ik maar een extra meter in de hoogte. In offset-druk kan je tot op heden namelijk niet groter zonder kwaliteitsverlies.  

7. Is deze tijdsbalk zelf niet gebonden aan een eigen tijd-ruimtelijke visie op de geschiedenis?

Deze tijdsbalk ontsnapt per definitie niet aan een bepaalde tijd-ruimtelijke perceptie. Zoals uit mijn verantwoording blijkt, is het hedendaagse op mijn tijdsbalk bewust ondervertegenwoordigd, precies omdat onze perceptie daarop zo gevaarlijk veranderlijk is. Of iets relevant is, kan in veel gevallen pas op termijn beoordeeld worden omdat je de effecten ervan momenteel moeilijk kan inschatten. Maar dat lijkt me toch een stuk minder het geval met onze visie op oudere fenomenen zoals bv. het Brits empirisme of de Griekse Oudheid.
Onze perceptie op het hedendaagse zal binnen vijftig jaar enorm verschillen, maar binnen vijftig jaar zal de visie en kennis over de Renaissance of Griekse wiskunde niet grondig verschillen met onze huidige visie daarop (uiteraard in acht genomen dat er misschien onverwachts een enorm aantal nieuwe bronnen gevonden worden die op bepaalde zaken een heel ander beeld werpen). Er zijn dus gradaties van vertekening.
Uiteraard zijn classificaties van stijl en stromingen voor discussie vatbaar. De vertegenwoordigers van de stijl voorhoofse epiek zouden het in Keulen horen donderen bij deze huidige stijlaanduiding. Hetzelfde geldt voor preromantiek. Zelfs nu weten Mahayana-boeddhisten niet dat ze Mahayana-boeddhisten zijn. Dat zijn westerse benamingen. Soms zijn bepaalde benamingen afkomstig van de aanhang van een invloedrijk figuur. Liefhebbers van Goethe kunnen het niet laten om zijn periode een apart naampje te geven: de Goethezeit. Dit soort aanduidingen zijn nogal arbitrair.  

8. De tijdsbalk is leuk maar valt wel buiten mijn budget.

In feite is de prijs eerder gunstig. Bekijk het zo: het is een aankoop waaraan je veel langer plezier kunt beleven dan de doorsnee publicatie in boekvorm, die na een tijdje verdwijnt in de boekenkast en niet zelden onder een laagje stof. De inhoud van de tijdsbalk is daarentegen steeds zichtbaar en ook zodanig uitgewerkt dat je er maanden zoniet jaren over doet om de inhoud in je op te nemen. Je raakt er met andere woorden moeilijk op uitgekeken. De verhouding prijs-kwaliteit is correct, in acht genomen de vier jaar arbeid die er in steekt.

 

9. Is uw tijdslijn niet antropocentrisch?

Bij definitie is dat het geval. Het antropocentrisme stelt de mens als centrum der dingen (antropos betekent mens).
Wellicht had ik ook de krokodillen als uitgangspunt kunnen nemen, maar de culturele geschiedenis zou vanuit dat perspectief nogal beperkt uitvallen.

 

10. Als een naam op de tijdsbalk vetgedrukt staat, heeft dat dan te maken met de belangrijkheid van de persoon in kwestie?

Vetgedrukte namen zijn inderdaad net iets belangrijker, dwz. hebben op termijn meer invloed gehad en genieten internationaal meer uitstraling. Ook de grootte van het lettertype speelt een rol. Darwin, Einstein en Galilei staan vetter én groter geaccentueerd en behoren dus tot de absolute top.  

11. Heeft u meer technische informatie over de tijdsbalk?

• Grootte wandkaart: 195 x 134 cm, in ��n stuk opgemaakt
• Zwaarte document: 848 MB
• Opmaakprogramma: QuarkXpress 4.1
• Computer: Power Mac-G3-400 (heden Power Mac-G4 640MB-RAM geheugen)
• Drukfilms: gemaakt in Pollington - Engeland
• Drukprocedure : Vierkleurendruk in offset (grootste formaat mogelijk in offset zonder kwaliteitsverlies)
• Drukpers computergestuurd: offsetpers uit VS
  
  • wereldwijd 30 gebouwd
  • lengte 20 meter breedte 5,5 meter hoogte 3,6 meter
  • inktsturing - 6 kleuren
  • maximum papierdruk : 200x140 cm.
  • gedrukt bij Print en Display - Kontich Belgi�
• Aantal illustraties op tijdsbalk: 154
• Aantal gebruikte hoofdlettertypes: 7
  
  • Cunei True type : 3 subtypes
  • Farafra : 3 subtypes
  • Geneva
  • Helvetica : 2 subtypes
  • Mid East Times : 3 subtypes
  • Semitica : 4 subtypes
  • Times New Roman : 4 subtypes
• Aantal tekst-en illustratiekaders: 4.821
• Academische adviseurs: 18
• Bronnen: info
• Werkduur project: 4 jaar
• Maker en uitgever: Tom Schoepen

12. Heeft u meer informatie over de auteur ?

Tom Schoepen (°1970) is auteur, grafisch ontwerper en uitgever van de Tijdsbalk van de Menselijk Evolutie, Kennis en Cultuur. Zijn vrije tijd gaat onder meer naar het managment van zijn vader Bobbejaan Schoepen, die in mei 2005 tachtig jaar werd Bobbejaan en daarnaast naar het hoofdredacteurschap van het tijdschrift "Wonder en is gheen wonder", het ledenblad van vzw. Skepp. SKEPP.

 

13. Heeft u meer informatie over deze website?

• Gemiddeld aantal bezoekers: ca. 450 per dag
• Maximaal aantal sites die linken naar World History Timeline: 4616
• Drukste dag: 26 Februari 2002 met 2.417 bezoekers
• Meet sinds: 16 juli 2000
• Totaal aantal pageviews op 06/10/2005 : 431.011
• Webmaster: Wouter Vanden Hove, zie ook Het Open Cursus Initiatief

14. Hoe kwam u eigenlijk bij de naam "Project Sisyphus" voor je tijdsbalk?

Iedereen kent natuurlijk de mythe van Sisyphus, die door de goden gedoemd werd zijn leven lang tevergeefs een steen de berg op te rollen. Toen ik mijn eerste filosofietijdsbalk uitwerkte, gebruikte ik kleine balkjes die de leefperiode van belangrijke personen weergaven. Je kreeg dan opeenvolgende balkjes met namen die samen een curve van belangrijke historische figuren vormden : vooral in de 19e eeuw zie je een ware explosie van belangrijke opeenvolgende personen waardoor je een sterk opwaartse curve krijgt.

Na de publicatie begonnen sommige mensen in die curve vreemd genoeg een doelgerichtheid te zien, alsof de geschiedenis een bestemming heeft. Die interpretatie stond me niet aan. Het christendom, en ook bepaalde filosofen zoals Hegel (1770-1831) en Marx (1818-1883), dachten ten onrechte ook dat er een doelgerichtheid met een bepaald eindpunt in de geschiedenis was. Om die interpretatie op mijn tijdsbalk te ontkrachten, kreeg ik het idee om bij een volgende publicatie op die opwaartse curve een Sisyphus te laten lopen, die zijn steen naar boven rolt, maar eens hij boven is, weer opnieuw moet beginnen. Dat vond ik een interessante artistieke manier om de mensen zo de ironie te laten inzien van enige doelgerichtheid in de geschiedenis. Sisyphus die komaf maakt met de doelgerichte, zogenaamde rechte-lijn-theorieën in de geschiedenis. Helaas heb ik die grap nog niet kunnen uitvoeren. De huidige tijdsbalk heeft sterke wetenschappelijke allures en is ook te zeer uitgewerkt voor zo'n curve.

Bovendien blijft het gevaar voor bedenkelijke interpretaties. We evolueren niet noodzakelijk naar hogere stadia met een bepaald einddoel. Ook in de evolutiewetenschap is de idee van een doelgerichtheid, of de idee van een ladder met de mens op de bovenste trede, reeds lang verlaten. De mens vormt niet het punt omega of het sluitstuk van de evolutie, maar is één twijgje van een evolutionaire stamboom die reikt tot ongeveer 4 miljard jaar geleden. Toch bleef dat denkbeeld van Sisyphus ook ongewild relevant voor mijn project : de tijdsbalk raakte maar niet af en werd twee jaar te laat gepubliceerd wegens te veel tegenslag, mijn neiging tot nuance, en ook de uitgestelde supervisies, wat gepaard ging met toenemende onzekerheid om nonsens te publiceren. Daardoor werd het Sisyphus-concept stilaan van toepassing op mezelf. Gelukkig is Sisyphus een mythe en herhaalt de geschiedenis zich nooit.

 

Hebt u zelf nog een vraag, contacteer ons.